«Los meyores cuentos del mundu y otres proses mongoles» y «Ferruñu» (Trabe) son los dos últimos llibros de José Luis Rendueles (Xixón, 1972). Dos obres que suponen la vuelta a les llibreríes d'una voz bien singular nel contextu de la lliteratura asturian d'anguaño y onde l'escritor demuestra siguir fiel a los sos grandes temes al tiempu qu'amuesa un espíritu bien combativu sobre l'estáu de la cuestión cultural.

MIGUEL BARRERO

Publica agora, a un tiempu, el llibru de relatos «Los meyores cuentos del mundu y otres proses mongoles» y el poemariu «Ferruñu», que llega poco más d'un añu depués de «Cabudañu», la so entrega anterior en versu...
La verdá ye que tenía pensao que «Ferruñu» tuviera na cai l'añu pasáu. Nun se trata d'un fenómenu de «sobreproducción», porque nel llibru hai poemes que lleven conmigo siete o ocho años. Soi mui lentu a la hora d'escribir, y siempre que saco un llibru amontono poemes qu'inda tengo ensin acabar y que van saliendo pasu ente pasu, lo que fai qu'en tolos llibros de mio haya poemes que conecten temáticamente colos que taben nel llibru anterior. Yo escribo poemes, non poemarios. Salen cuando ellos quieren.

L'otru llanzamientu, «Los meyores cuentos del mundu y otres proses mongoles», ye una recopilación de relatos curtios, un xéneru onde llevaba bien d'años ensin publicar nada nuevo...
Sí. Yo soi vagu, y cuando llegó un momentu nel que tenía cuarenta y picu cuentos decidí sacalos en llibru pa nun siguir machacándolos.

El llibru ábrese con un prólogu cargáu de sarcasmu y ondeescribe qu'a lo llargo de la historia hubo tres grandes cultures: la exipcia, la mesopotámica y l'asturiana.
Escribí esi prólogu pa meter el deu en güeyu. La comparanza de les grandes cultures en base a la escritura yá se fixo na Llingüística, anque evidentemente l'asturiana nun aparecía. A mi apetecíame metela pa incordiar un pocoñín.

Ye un prólogu mui combativu cola situación actual de la llingua y la cultura asturianes...
¿Por qué? ¿A usté nun-y parez que teamos énte un xenocidiu cultural promovíu dende'l poder vixente?

Refiérome a que choca atopase con una reflexón d'esi calter, y expresada nesos términos, no que ye'l pórticu a un llibru de cuentos...
Quería dar un golpe en focicu y llego hasta'l puntu d'insultar al llector cuando digo qu'estos cuentos nun valen nada pero que tán bien si se tien en cuenta'l tipu de llector que van tener. Taba especialmente repunante'l día que lu escribí.

Tamién «ataca» la lliteratura asturiana d'anguaño, dalgo que llama inda más si se tien en cuenta que munchos la tienen como emblema, pol so valir, de la recuperación llingüística...
Lo que digo ye que la meyor lliteratura asturiana nun ta reflexada na escritura, sinón que ye oral, y como ye oral ta perdiéndose y lo que nos queda agora ye mui poco. Nengún escritor asturianu, a nun ser dos o tres excepciones, foi quien a reflexar toa esa riqueza verbal, toa esa oralidá qu'inda sigue viva.

(de Les Noticies, 20-06-2008)